Jesień na dawnej mazowieckiej wsi była czasem intensywnej pracy, ale również okazją do wspólnego spędzania czasu i świętowania zakończenia najważniejszych prac polowych. Jak wyglądały tradycyjne wykopki? Jakimi narzędziami pracowano i jak wyglądało życie mieszkańców wsi w tym wyjątkowym okresie roku? Będzie można przekonać się o tym 6 września podczas „Wykopków w skansenie” w Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu.
Wydarzenie pozwoli przenieść się w świat jesiennych prac gospodarskich i tradycyjnych zajęć. Na polach skansenu będzie można zobaczyć orkę konną i bronowanie, a także kopanie ziemniaków przy pomocy kopaczki konnej. Zaplanowano również tradycyjne kopanie ziemniaków motykami, ich zbieranie i sortowanie. Pokazy pozwolą zobaczyć z bliska, ile pracy wymagało niegdyś przygotowanie jesiennych plonów.
Wykopki będą także okazją do spotkania z dawnymi rzemiosłami i zajęciami gospodarskimi. W zagrodach pojawią się m.in. kowal, tkaczka, plecionkarz, szewc i rzeźbiarka. Zwiedzający zobaczą również pokaz kiszenia kapusty, gręplowania wełny, plecenia warkoczy ze słomy, szycia ze słomy czy pracy sieczkarni i kieratu. Nie zabraknie także opowieści o dawnym przetwarzaniu zbóż – będzie można zobaczyć m.in. mielenie na żarnach i młócenie cepami.
Szczególną częścią wydarzenia będzie możliwość poznania dawnych zwyczajów i codziennych zajęć mieszkańców wsi. Przy kościele z Drążdżewa odbędzie się inscenizacja przedstawiająca dziada proszalnego, a przy kapliczce Matki Boskiej Łąkowskiej zaplanowano modlitwy. W programie znalazły się również pokazy suszenia owoców oraz porady zielarskie.
Organizatorzy pomyśleli także o najmłodszych. Dzieci będą mogły wziąć udział w warsztatach i przygotować m.in. jeżyki, wiewiórki czy stempelki z ziemniaka. Na podwórku zagrody z Ostrowa odbędą się warsztaty gręplowania wełny, natomiast na polanie przy ognisku czekać będą pieczone ziemniaki, animacje, zabawy oraz etno plac zabaw.
Nie zabraknie również muzyki i widowisk folklorystycznych. Na terenie przy amfiteatrze przez cały czas trwania wydarzenia będzie działał kiermasz gastronomii, produktów regionalnych i rękodzieła. O godz. 12.00 wystąpi kapela Mosaik z koncertem „Kurpiowski żar”. O godz. 15.00 publiczność obejrzy widowisko „Wesele na Kurpiach” w wykonaniu Zespołu Folklorystycznego Kurpiowszczyzna.
O godz. 14.00 w kościele z Drążdżewa odprawiona zostanie uroczysta msza święta.
W realizacji pokazów i inscenizacji wydarzenia uczestniczyć będzie również Grupa Rekonstrukcji Historycznej Ludności Cywilnej z Mławy, dzięki której prezentowane sceny jeszcze mocniej przybliżą realia życia mieszkańców dawnej wsi.
„Wykopki w skansenie” to wydarzenie, które łączy edukację, tradycję, folklor i dobrą zabawę. To okazja, by nie tylko zobaczyć dawne prace polowe, ale również poczuć atmosferę jesiennej wsi – z zapachem pieczonych ziemniaków, dźwiękiem muzyki, pracą rzemieślników i spotkaniem przy wspólnym ognisku.
Wykopki w skansenie odbędą się 6 września 2026 r. w godz. 10.00–18.00 na terenie Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu. Szczegółowy program wydarzenia dostępny jest w materiałach informacyjnych Muzeum.
PROGRAM WYDARZENIA
Ekspozycja
prace polowe
- orka konna i bronowanie (11.00-14.00, 15.00-17.00) – pole przy zagrodzie z Izdebna
- kopanie ziemniaków kopaczką konną (12.30-13.00, 15.30-16.00, 16.30-17.00); kopanie ziemniaków motyczkami, zbieranie i sortowanie (11.30-12.00, 13.30-14.00, 15.00-15.30, 16.00-16.30) – pole przy zagrodzie z Rzeszotar Zawad
pokazy i warsztaty
- warsztaty dla dzieci – jeżyki, wiewiórki, stempelki z ziemniaka – chałupa z Drwał
- pokaz pracy kowala – kuźnia z Żuromina
- kościół z Drążdżewa – inscenizacja dziad proszalny
- pokaz tkactwa – zagroda z Rempina
- cięcie piłą moja-twoja – zagroda z Izdebna
- pokaz kiszenia kapusty – zagroda z Czermna (chałupa)
- gręplowanie wełny – zagroda z Czermna (stodoła)
- modlitwy przy kapliczce (12.00, 13.00, 15.00, 16.00) – kapliczka Matki Boskiej Łąkowskiej
- warsztaty gręplowania wełny dla dzieci – zagroda z Ostrowa (podwórko)
- pokaz plecenia warkoczy ze słomy – zagroda z Dzierżążni
- pokaz pracy plecionkarza – zagroda z Ligówka
- pokaz pracy szewca – zagroda z Rzeszotar Chwał
- pokaz pracy rzeźbiarki – zagroda z Rębowa
- pokaz szycia ze słomy – zagroda z Rębowa (podwórko)
- pokaz pracy sieczkarni i kieratu (11.00-11.30; 12.00-12.30; 13.00-13.30, 15.00-15.30, 16.00-17.00) – zagroda z Rębowa (stodoła)
- wystawa „Jak to ze zbożem było?” – mielenie na żarnach, młócenie cepami – zagroda z Rębowa (stodoła)
- pokaz suszenia owoców na arfie – chałupa ze Słupi
- porady zielarskie – altana za dworem z Uniszek Zawadzkich
- pieczenie ziemniaków, animacje i zabawy dla dzieci, etno plac zabaw – polana ognisko
14.00 – uroczysta msza św. w kościele z Drążdżewa
Teren przy amfiteatrze
- 10.00-18.00 – kiermasz gastronomii, produktów regionalnych i rękodzieła
- Godz. 12.00 – koncert „Kurpiowski żar” w wykonaniu kapeli Mosaik
- Godz. 15.00 – widowisko „Wesele na Kurpiach” w wykonaniu Zespołu Folklorystycznego Kurpiowszczyzna
W pokazach i inscenizacjach współpracuje z nami Grupa Rekonstrukcji Historycznej Ludności Cywilnej z Mławy.
Źródło i zdjęcia: Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu
